Gmina Wola Uhruska
duzy plik 500kb panoramy Woli Uhruskiej
Start arrow Historia
Historia
Napisał jachim   

Na terenie obecnej gminy Wola Uhruska, szczególnie w pobli?u doliny Bugu, przy wykorzystaniu wydmowych wzniesie?, ju? w czasach prehistorycznych osiedla? si? cz?owiek. Po?o?enie przy cieku wodnym zapewnia?o mu ?atwo?? przemieszczania si? i mo?liwo?? zdobycia po?ywienia w okolicznych lasach i wodach rzeki. Prowadzone dora?nie badania archeologiczne, a tak?e liczne lu?ne znaleziska wskazuj?, ?e ju? w okresie schy?kowego paleolitu (oko?o 8 tys. lat p.n.e.) oraz w epoce mezolitu (8 tys.-4,5 ty?. la p.n.e.) by?y tu siedziby ludzkie. ?lady otwartej osady odkryto w pobli?u Str?czyna Starego, gdzie natrafiono na materia? krzemienny i ceramiczny z wczesnego okresu epoki br?zu (ok. 1500 lat p.n.e.), nale??ce do kultury trzcinieckiej i ?u?yckiej, a tak?e ruchome zabytki z epoki ?elaza, wskazuj?ce na trwa?o?? osadnictwa w tym rejonie. W Stulnie, Ma?oziemcach i w Zbere?u na trafiono na liczne wyst?puj?ce zabytki mezolityczne (8tys. -3,5 tys. lat p.n.e.). We wsi Siedliszcze odkryto cmentarzysko z pó?nego okresu br?zu (ok. 700 lat p.n.e.), natomiast w Woli Uhruskiej znajdowany jest materia? zabytkowy z okresu halsztackiego (ok. 400 lat p.n.e.). Z czasów nam bli?szych pochodzi otwarta osada wczesno?redniowieczna (IX-XII w. n.e.) i lu?ne znaleziska z Woli Uhruskiej. W rejonie Zbere?a i Bytynia znajduj? si? ?lady grodzisk wczesno?redniowiecznych, a tak?e z tego okresu kurhan na skraju wsi Siedliszcze, jednak?e obiekty te nie by?y dotychczas badane.

Te wszystkie odkrycia archeologiczne potwierdzaj? dawno?? osadnictwa ludzkiego na terenie gminy. Przy tym mówi? te? one o jego sta?ym charakterze. Obecno?? na terenie zabytków kultury przeworskiej, podobnie zreszt? jak na ca?ym mi?dzyrzeczu Wis?y i Bugu, ?wiadczy o tym ?e, zamieszkuj?ce tu na prze?omie naszej ery ludy by?y pochodzenia pras?owia?skiego, grupy zachodniej, a wi?c niejako praprzodkowie Polaków.

Najstarsz? miejscowo?ci? z terenu gminy wydaje si? by? Uhrusk. Pierwsza wzmianka kronikarska o Uhrusku pochodzi z czasów gdy ziemie nadbu?a?skie znajdowa?y si? w r?kach ksi?cia halickiego Romana. Kronikarz Wo?y?ski Hipacy zapisa? pod rokiem 1204, ?e gród ten otrzyma? w udziale wraz z innymi le??cymi na tym terytorium, ksi??? Aleksander Wsiew?odowicz. W kronice Hipacowskiej pod rokiem 1218 wzmiankowany jest Uhrusk po raz drugi. Zapis ten g?osi, ?e w owym czasie ksi??? halicki Daniel Romanowicz umocni? gród, co zapewne znaczy?o, ?e istniej?cy gród zosta? odnowiony i ewentualnie rozbudowane zosta?y jego obwarowania. Dalej kronikarz mówi, ?e ksi??? ten wzniós? w Uhrusku wie?? obronn?, klasztor pod wezwaniem proroka Eliasza (pó?niej zmieniono patrona na proroka Daniela) oraz cerkiew katedraln? pod wezwaniem NMP. Jednocze?nie w?adca ustanowi? wówczas diecezj? uhrusk?, której pierwszym biskupem zosta? duchowny grecki imieniem Azaf. W ten sposób Uhrusk sta? si? w owym czasie stolic? ksi?stwa w?odzimiersko-halickiego, jako ?e ksi??? przeniós? tu sw? siedzib? z odleg?ego Halicza. Celem jego by?o pozbycie si? wp?ywu mo?now?adców halickich i oddalenie si? od wp?ywów tatarskich, którym wówczas zho?dowan? by?a Ru?. Nie d?ugo jednak Uhrusk cieszy? si? rang? grodu sto?ecznego, jako ?e Daniel wkrótce upatrzy bardziej dogodne miejsce na sw? siedzib? i po odbudowaniu grodu w Che?mie, przeniós? tam w 1240 roku stolic? ksi???c? i biskupi? z Uhruska. pierwszym che?mskim biskupem zosta? zakonnik z zakonu uhruskiego ks. Jan.

Pó?niej ju? przez ca?e wieki cicho by?o o Uhrusku w zapiskach kronikarskich, co ?wiadczy o tym, ?e przesta? on odgrywa? wa?niejsz? rol? w ówczesnym ?yciu.

Sama Wola Uhruska po?o?ona jest w miejscu, które zasiedlone by?o ju? przed 750-400 lat p.n.e. o czym ?wiadcz? znajdowane tu materia?y archeologiczne z okresu halsztackiego i z czasów wczesnego ?redniowiecza. Pó?niej miejsce to wyludni?o si? ca?kowicie, opustosza?o i poros?o lasem. Po up?ywie ca?ych wieków, zapewne w XV stuleciu za?o?ono ca?kiem od nowa, na "surowym korzeniu", istniej?c? dzisiaj wie?, która pierwotnie nosi?a nazw? Uhrowieska Wolica. nazwa ta wyra?nie mówi o tym, ?e zosta?a ona urobiona od nazwiska za?o?ycieli, którymi zapewne byli Uhrowieccy, w?adaj?cy dobrami uhruskimi w ci?gu lat 1414-1572. Pierwsza pisana wzmianka dotycz?ca tej miejscowo?ci pochodzi z roku 1531, co oczywi?cie nie jest równoznaczne z dat? jej za?o?enia. z brzmienia pierwszego cz?onu nazwy wsi ?atwo mo?na wnioskowa? w jaki sposób dosz?o do jej za?o?enia. Otó?, wszystkie miejscowo?ci nosz?ce nazw? Wola, Wólka, czy te? Wolica mia?y jak mówi historia jednakow? genez?. W?a?ciciel dóbr, w celu zwi?kszenia swych dochodów poprzez ?ci?gni?cia do siebie ch?opów, zak?ada? now? wie?. W tym celu wybiera? dogodne miejsce, które najcz??ciej w owych czasach by?o zalesione i og?asza? "wolizn?" to jest zwolnienie z pa?szczyzny i innych powinno?ci feudalnych, tych przybyszów, którzy zechc? osi??? na nim i zagospodarowa? si?. Tak wi?c osadnik taki podejmowa? si? wykarczowa? okre?lon? po?a? lasu, zbudowa? sobie dom i przygotowa? grunt do uprawy. Za ten pionierski trud otrzymywa? wolizn? na 10 i wi?cej, a nawet 20 lat. Dopiero po up?ywie tego umówionego okresu czasu osadnik musia? odrabia? pa?szczyzn? na pa?skim i p?aci? dziedzicowi danin? oraz inne powinno?ci.

W 1827 roku interesuj?ca nas miejscowo?? nosi?a nazw? tak? jak i wspó?cze?nie tj. Wola Uhruska, i mia?a 29 domów i 100 mieszka?ców. Przy tym nale?y zaznaczy?, ?e usytuowana by?a w innym miejscu, znacznie ni?ej, do którego prowadzi dawna grobla u ko?ca której kiedy? znajdowa?a si? przeprawa promowa przez Bug.

Za czasów zaboru rosyjskiego i w okresie II Rzeczypospolitej obszar tej gminy znajdowa? si? w powiecie w?odawskim (z wyj?tkiem kol. Piaski i kol. Mszanna) i nale?a? do gminy Sobibór z siedzib? w Zbere?u. Po 1944 r. utworzona zosta?a gmina Wola Uhruska, która z dniem 1 czerwca 1975 r. znalaz?a si? w obr?bie województwa che?mskiego. Z dniem 1 stycznia 1999 r. gmina Wola Uhruska znalaz?a si? ponownie w Powiecie W?odawskim, w granicach Województwa Lubelskiego.

 

Biuletyn Informacji Publicznej
W skrócie

Gmina Wola Uhruska le?y w po?udniowo-wschodniej cz??ci powiatu w?odawskiego. Rozci?ga si? wzd?u? dot?d nieujarzmionej i przez to niezwykle urokliwej rzeki Europy – Bugu.

Czytaj całość...

Poni?ej przedstawiamy podstawowe informacje turystyczne z naszego terenu w syntetycznym zestawieniu.

 

Czytaj całość...

Sobiborski Park Krajobrazowy - utworzono w 1983 roku na obszarze gmin: W?odawa, Ha?sk, Wola Uhruska. Park rozci?ga si? na powierzchni 10000 ha i zajmuje najcenniejsze partie Lasów Sobiborskich z licznymi torfowiskami i ?ródle?nymi jeziorami obj?tymi ochron? rezerwatow?.

Czytaj całość...
Statystyka
odwiedzających: 6741535
Imieniny
22 Sierpnia 2019
Czwartek
Imieniny obchodzą:
Cezary, Dalegor,
Fabrycjan, Fabrycy,
Hipolit, Hipolita,
Maria, Namysław,
Oswald, Oswalda,
Tymoteusz, Zygfryd
Do końca roku zostało 132 dni.
Licznik odwiedzin
Odwiedzi?o nas 6741535 internautów
TRW